9η Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης: όλα πρέπει να αλλάξουν. ΡΝΣ9

Η Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης εισέρχεται δυναμικά στην 9η διοργάνωσή της, προβαίνοντας σε μια νέα θεώρηση του θεσμού τόσο στο χωρικό όσο και στο εννοιολογικό επίπεδο. Ο θεσμός διερευνά το αίτημα της “αλλαγής”, που διαπνέει την τέχνη και τη ζωή σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο. Μέσω αυτής της διοργάνωσης, αναζητούμε μια βαθύτερη κατανόηση του περιεχομένου και της σημασίας της μεταμόρφωσης, η οποία ενεργοποιεί ερωτήματα που αφορούν τη διαχρονικότητα και τις διαφορετικές εκφάνσεις του παρελθόντος.

Με τον αινιγματικό τίτλο “όλα πρέπει να αλλάξουν. ΡΝΣ9”, σε επιμέλεια της ανεξάρτητης επιμελήτριας και ιστορικού τέχνης Νάντιας Αργυροπούλου, η 9η Μπιενάλε στοχεύει να αναδείξει νέες συνδέσεις ανάμεσα στη ζωή και την τέχνη. Προσπαθεί να τοποθετήσει την τέχνη σε διάλογο με το παρόν, χρησιμοποιώντας humor και επινοητικότητα, σε έναν εναλλακτικά παιδαγωγικό αλλά ποτέ διδακτικό τρόπο. Σκοπός είναι να φωτιστούν τα σημεία αιχμής που διαμορφώνουν το παρόν και το μέλλον, οδηγώντας σε έναν κόσμο πολλών κόσμων.

Η έκθεση αντιμετωπίζει, μέσα από την ερώτηση των πραγμάτων που “πρέπει να αλλάξουν”, τα φαινόμενα της έξαψης και του φόβου που προκαλεί το επείγον του παρόντος με την Τεχνητή Νοημοσύνη. Στοχεύει επίσης σε έναν ουσιαστικό επαναστατικό διάλογο που ξεπερνά την επιφανειακή πρόσκληση για τεχνολογικά θαύματα, εκφράζοντας τη Ριζοσπαστική Νοημοσύνη, ή ΡΝ, εμπλουτισμένη με τον συμβολισμό της τοπικής ταυτότητας, καθώς στο αρκτικόλεξο Σ9 ενσωματώνεται η λαϊκή έκφραση Σαλονίκη.

Η διοργάνωση περιλαμβάνει διεθνείς καλλιτέχνες που έχουν δημιουργήσει νέα έργα, ψηφιακά και μη, κατόπιν ειδικών αναθέσεων από το MOMus. Οργανώνεται με σκοπό να ενσωματώσει κοινωνικές, καλλιτεχνικές και επιστημονικές ομάδες, αναζητώντας τη συμμετοχή καλλιτεχνών και των έργων τους σε έναν συνεκτικό διάλογο, αναδεικνύοντας τα στοιχεία της ταυτότητας, των χώρων και των δράσεων.

Οι Χώροι της Διοργάνωσης

Δύο είναι οι κύριοι χώροι που επιλέχθηκαν για την υλοποίηση της Μπιενάλε, με στόχο να υπογραμμίσουν την αντίθεση και τον διάλογό τους:

• Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης-Helexpo: Αποτελούνται από τα Περίπτερα 2 & 3 και το κτίριο του MOMus-Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης. Αυτή η επιλογή προσφέρει ιστορικό βάθος και πολυδιάστατο χαρακτήρα, αναδεικνύοντας τη σημασία του χώρου για την κοινωνικο-οικονομική ζωή της χώρας καθώς και τη μεταβατική του φάση, που σχετίζεται με δημόσιες διεκδικήσεις για τα κοινά.
• Λιμνοθάλασσα Καλοχωρίου: Μια μοναδική περιοχή στα δυτικά της Θεσσαλονίκης, η οποία έχει διαμορφωθεί από ανθρώπινες παρεμβάσεις και περιβαλλοντικούς παράγοντες. Αυτή η λιμνοθάλασσα εντάσσεται στο Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού, αποτελώντας σημαντικό οικοσύστημα σπάνιας βιοποικιλότητας και παραδείγματα ανθρώπινης επιρροής.
• MOMus-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών: Εδώ θα παρουσιαστούν έργα της φετινής διοργάνωσης σε διάλογο με τη θεματική του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, σηματοδοτώντας τη συνεργασία μεταξύ των δύο θεσμών.

Η επιμελήτρια Νάντια Αργυροπούλου τονίζει την ανάγκη να εξεταστούν περιβαλλοντικά, κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα, καθώς η τέχνη διαδραματίζει ρόλο στην κοινωνική συνείδηση. Ερωτήματα όπως “Ποιες είναι οι αλλαγές που πρέπει να πραγματοποιηθούν;” και “Ποια η συμβολή της τέχνης σε αυτές τις αλλαγές;” βρίσκονται στην καρδιά της διοργάνωσης.

Η 9η Μπιενάλε, ενώ αναζητά τρόπους επίλυσής τους, ταυτόχρονα προσφέρει ένα κοινό πεδίο διαλόγου και αλληλεγγύης, ενθαρρύνοντας τους επισκέπτες να αναλογιστούν την πολιτική και κοινωνική τους ευθύνη. Η διοργάνωση επιδιώκει να αποτελέσει ένα φωτεινό παράδειγμα για το μέλλον της τέχνης στην Ελλάδα, λαμβάνοντας υπόψη την ιστορία και την τοπική ιδιαιτερότητα.

Συντελεστές και Υποστηρικτές

• Επιμέλεια: Νάντια Αργυροπούλου
• Διεύθυνση: Θούλη Μισιρλόγλου
• Διοργάνωση: MOMus–Μητροπολιτικός Οργανισμός Μουσείων Εικαστικών Τεχνών Θεσσαλονίκης
• Υλοποίηση: MOMus–Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης
• Χρηματοδότηση: Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΣΠΑ – Πρόγραμμα “Κεντρική Μακεδονία”)
• Συνδιοργάνωση: ΔΕΘ-Helexpo
• Εταίροι: Δήμος Θεσσαλονίκης, Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης
• Οπτική ταυτότητα: studio precarity
• Αρχιτεκτονικός σχεδιασμός: Y2K Architects
• Βοηθός επιμελήτριας: Έβελυν Ζέμπου

Βιογραφικό Επιμελήτριας

Η Νάντια Αργυροπούλου είναι ανεξάρτητη επιμελήτρια και ιστορικός τέχνης που εργάζεται στην Αθήνα. Εστιάζει στην έρευνα οικοκριτικών πρακτικών και στην αλληλεπίδραση της τέχνης με επιστημονικά και τεχνολογικά πεδία. Στα έργα και τα κείμενά της εξετάζει την κοινωνική κατηγορία της τέχνης, καθώς και τις μορφές αποανάπτυξης.

Πληροφορίες Έκθεσης

• Διάρκεια έκθεσης: 31 Οκτωβρίου 2025 – 4 Ιανουαρίου 2026
• Εγκαίνια: 31 Οκτωβρίου 2025
• Προεπισκόπηση και δράσεις εγκαινίων: 30, 31 Οκτωβρίου, 1 Νοεμβρίου 2025
• Τοποθεσίες: Περίπτερα 2 & 3 (ΔΕΘ-Helexpo), MOMus-Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, MOMus-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών, Δέλτα Καλοχωρίου